Rahip Brunson etkisi tekrar sahnede! Yerli sermaye 14 Milyar dolar kaçtı
Merkez Bankası’nın Mart 2025 Ödemeler İstikrarı bilgileri, 19 Mart’taki siyasi operasyonların akabinde yerli yatırımcının Türkiye’den önemli biçimde sermaye çıkardığını ortaya koydu. Mart ayında yurtiçinden çıkan toplam sermaye ölçüsü 14 milyar 720 milyon doları buldu. Bu sayı, yalnızca yabancı yatırımcının değil, yerli yatırımcının da inanç kaybı yaşadığını gösterdi.
Operasyonlar İktisada İtimat Sarsıntısı Yarattı
19 Mart’tan sonra yaşanan gelişmeler, Türkiye’deki sermaye itimadının önemli biçimde zedelendiğini, siyasi istikrarsızlık ve tüzel belirsizliğin hem yerli hem yabancı yatırımcıları uzaklaştırdığını ortaya koydu. Tedbir alınmazsa sermaye kaçışı daha da derinleşebilir.
Ekrem İmamoğlu ve İBB’ye yönelik 19 Mart operasyonları sonrası, TÜSİAD liderlerine yönelik soruşturmalar ve şirketlere kayyum atamalarıyla birlikte yerli sermaye süratle yurtdışına yöneldi. Tahvil, pay senedi ve döviz mevduatları yoluyla 8 milyar 760 milyon dolar; direkt yatırımlarla da 688 milyon dolar ülke dışına çıkarıldı.
Net Hata-Noksan Kalemi Alarm Verdi
Mart ayı içinde kaynağı bilinmeyen 3 milyar 940 milyon doların da yurtdışına çıkmasıyla birlikte yalnızca bir ayda toplam çıkış 14 milyar 720 milyon dolara ulaştı. Bu durum, yerli yatırımcının sırf sistem içinden değil, kayıt dışı yollarla da Türkiye’den uzaklaştığını gözler önüne serdi.
Yabancı Gelmiyor Yerli Gidiyor
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in yabancı yatırımcıyı çekmek için yürüttüğü diplomasi trafiği şimdi sonuç vermezken, yerli yatırımcılar süratle konum değiştiriyor. Şimşek’in “yabancılar geri dönüyor” telaffuzuna karşın bilgiler, yerli sermayenin üç kat daha fazla çıkış yaptığını doğruladı.
Çinli otomotiv devi BYD, Manisa’daki büyük teşviklere karşın Avrupa merkezini Macaristan’da kurmayı tercih etti. Bu durum, yalnızca yerli değil, yabancı sermayenin de Türkiye’ye uzaklıklı durduğunu gözler önüne serdi. Organize Sanayi Bölgelerinde fabrikalar birer birer kapanıyor ya da yurtdışına taşınıyor.
Ekonomik Belirsizlik ve Hukuksal Güvensizlik Gündemde
Tekstil, beyaz eşya ve güçlü tüketim kesimlerinde faaliyet gösteren birçok üretici, Kuzey Afrika ve Doğu Avrupa ülkelerine taşınmaya başladı. Bunun ardında ise hukuksal güvencesizlik, öngörülemez iktisat siyasetleri ve siyasi operasyonların yarattığı dehşet ortamı neden olarak gösterildi.
Rahip Brunson Krizi Gibi
Rahip Brunson krizinde yaşanan sermaye çıkışını bile geride bırakan bu tablo, siyasi atılımların ekonomik karşılıklarının artık gizlenemez bir hale geldiğini gösterdi. Yerli yatırımcının, yabancıdan bile daha huzursuz olduğu bir ekonomik iklim oluşmuş durumda.
