Kanada ile ABD Arasında Ticaret Krizi Derinleşiyor: Kanada’dan Sert Cevap

Kanada’nın Elektrik ve Nikel Tehdidi Gündemde

Kanada’nın en büyük eyaletlerinden biri olan Ontario’nun Başbakanı Doug Ford, ABD ile yaşanan ticaret krizinde sert çıkışlarda bulunarak dikkatleri üzerine çekti. Ford, Ontario’nun ABD’ye sağladığı elektrik ihracatını kesme ve eyaletin sahip olduğu yüksek kaliteli nikel sevkiyatlarını durdurma tehdidinde bulunarak, iki ülke ortasındaki tansiyonu yeni bir boyuta taşıdı. Ontario’nun ABD’ye ihraç ettiği nikelin, ABD tedarikinin yarısını oluşturduğu temel alınırken, bu adımın bilhassa otomotiv ve savunma sanayii başta olmak üzere birçok kritik dalı direkt etkileyebileceği belirtiliyor.

Ford, bu sert açıklamalarında, doğrudan ABD Başkanı Donald Trump’ı hedef aldı ve yaşanan krizin Amerikan halkından değil, Trump’ın izlediği agresif ticaret siyasetlerinden kaynaklandığını vurguladı. Ford’a nazaran, Kanada ve ABD’nin yıllardır güçlü bir ekonomik ve stratejik iştiraki bulunuyor lakin Trump’ın aldığı ani ve tek taraflı kararlar bu yapıyı temelden sarsma riski taşıyor.

Otomotiv Bölümünde Alarm Zilleri Çalıyor

Kanada’dan ABD’ye ihraç edilen araçlar, Meksika’dan gelen araçlara kıyasla dört kat daha fazla hisseye sahip olurken, ABD’nin uygulamaya koyduğu tarifeler, bu dengeyi tehdit ediyor. Otomotiv bölümünde modüller hududu sekiz kere geçip montaj sınırına girerken, ticaretin bu kadar entegre olduğu bir ortamda getirilen ek gümrük vergileri, tedarik zincirini kesintiye uğratma ve üretimi durdurma riski taşıyor. Ford, bu noktada tarifelerin sırf Kanada iktisadına değil, direkt ABD’deki fabrikalara ve çalışanlara da ziyan vereceğini savundu. Otomotiv fabrikalarının en fazla sekiz gün dayanabileceği, sonrasında üretimin büsbütün durabileceği tabir ediliyor.

Ontario Başbakanı, ABD ile yaşanan bu ticari çatışmada sırf ticaretin değil, güç akışının da masada olduğunun altını çizdi. Ontario, New York, Michigan ve Minnesota eyaletlerine güç sağlarken, bu çizginin kapatılması ihtimali, bölgedeki güç güvenliği açısından önemli sonuçlar doğurabilir. Ford, “Elektriği kesmek dahil, elimizdeki tüm araçları kullanmaktan çekinilmez.” diyerek Kanada’nın misilleme konusunda ne kadar kararlı olduğunu ortaya koydu.

Kanada’nın Misilleme Atakları Devreye Giriyor

Kanada federal hükümeti de Ontario ile benzeri bir tavır sergileyerek, ABD’nin attığı adımlara karşılık vereceğini ilan etti. 30 milyar dolarlık ABD menşeli eserlere ek vergi uygulanması kararlaştırılırken, bu eserler ortasında et, zerzevat ve süt eserleri üzere temel kalemler bulunuyor. Ayrıyeten, Ontario başta olmak üzere birçok eyalet, ABD üretimi alkollerin raflardan kaldırılmasını içeren bir boykot kampanyasını da devreye aldı.

Kanada’nın en büyük ticaret ortağı pozisyonundaki ABD ile bağlantıların bu düzeye gelmesi, ülke genelinde büyük reaksiyon toplarken, federal hükümet ve eyalet idareleri, ulusal bir dayanışma ruhu içinde hareket etme kararı aldı. Doug Ford, bu süreçte Amerikan halkını dost olarak gördüklerini, asıl sorunun Trump’ın keyfi ticaret siyasetleri olduğunu vurgularken, bu siyasetler karşısında sessiz kalınmayacağını net biçimde söz etti.

Ticaret Savaşının Tesiri Genişliyor: Piyasalarda Dalgalanma ve Enflasyon Tehdidi

Ticaret savaşlarının tesiri sadece Kanada ile hudutlu kalmadı. Çin ve Meksika da ABD’nin ek tarifelerine misilleme kararı aldı. Çin, ABD’den ithal edilen soya fasulyesi, et ve zerzevat eserlerine ek gümrük vergileri getirirken, Meksika da pazar günü yeni misilleme adımlarını açıklayacağını duyurdu. Bu adımların global ticaret zincirlerinde yeni kırılmalara yol açması bekleniyor.

ABD’de ise bu gelişmeler direkt pay senedi piyasalarına yansıdı. Wall Street’te endeksler güne 500 puanın üzerinde düşüşle başlarken, perakende devleri de peş peşe ikazlarda bulunuyor. Target CEO’su, ABD ekonomisindeki zayıflamanın satışlara olumsuz yansıdığını, tedarik zincirindeki kesintilerin ve tarifelerin, besin ve elektronik eserlerde fiyat artışını kaçınılmaz hale getirdiğini açıkladı.

Özellikle kış aylarında Meksika’dan taze eser ithalatına bağımlı olan ABD besin dalı için, yeni tarifelerin birkaç gün içinde fiyat artışlarına yol açacağına kesin gözüyle bakılıyor. Çilek, avokado ve muz üzere temel eserler, fiyat artışının en çok hissedileceği kalemler ortasında yer alıyor.

Ekonomik ve Politik Çatışma Derinleşiyor

Ticaret savaşlarının sırf ticaret değil, güç, besin ve otomotiv üzere hayati bölümleri de içine alan çok boyutlu bir ekonomik krize dönüşme potansiyeli güçleniyor.

Kanada, ABD’ye karşı ticari ve diplomatik bütün enstrümanları kullanmaya hazırlanırken, bu süreçte Trump idaresinin izleyeceği yol haritası, global ticaret istikrarları açısından da belirleyici olacak. Ekonomik milliyetçilik ekseninde tırmanan bu kriz, sadece iki ülkeyi değil, global ticaret sistemini ve piyasa istikrarlarını uzun vadede etkileyecek bir imtihan haline gelmiş durumda.