Kamuda Toplu Sözleşme Krizi Derinleşiyor: Sendikalar ‘Grevse Grev’ diyor

PARA ANALİZ- Türkiye genelinde kamu kurumlarında çalışan yaklaşık 600 bin personel, 2025–2026 devri için yürütülen toplu iş mukavelesi (TİS) görüşmelerinde uzlaşma sağlanamaması üzerine grev sürecine girdi. Hükümetin sunduğu artırım teklifleri sendikalar tarafından “hakaret” olarak değerlendirilirken, 500’den fazla kamu kurumuna grev ilanı asılmaya başlandı.

Toplu Kontrat Görüşmeleri Neden Tıkandı?

Toplu mukavele süreci, TÜRK-İŞ ve HAK-İŞ konfederasyonlarının talepleri ile kamu patronunu temsilen TÜHİS (Türk Ağır Sanayi ve Hizmet Bölümü Kamu Patronları Sendikası) ortasında yürütüldü. Lakin taraflar ortasında artırım oranları ve toplumsal haklar konusunda önemli bir uçurum oluştu.

Sendikalar:

• Günlük taban fiyatın 1.800 TL’ye çıkarılmasını

• 2025 yılı için birinci altı ayda %50, ikinci altı ayda %25 zam

• Ayrıca her periyot %10 refah hissesi verilmesini talep etti.

Hükümetin son teklifi ise beklentilerin epey altında kaldı.

TÜHİS’in Hükümet İsmine Sunduğu Son Artırım Teklifi

Dönem	Zam Oranı (%)
2025 Birinci 6 Ay	%24
2025 İkinci 6 Ay	%11
2026 Birinci 6 Ay	%10
2026 İkinci 6 Ay	%6

Sendikaların Yansısı: “Bu Teklif Personele Hakarettir”

TÜRK-İŞ Genel Başkanı Ergün Atalay, teklifin akabinde sert açıklamalarda bulundu:

“Bu ülkede işverenler razı fakat personel razı değil. Bu artırım oranları çalışana hakarettir. Devlet verdiği kelamı tutacak. Grevse grev!”

Maden personelleri, Karayolları ve Demiryolu emekçileri, TÜRK-İŞ Genel Merkezi önünde baretlerini yere vurarak takviye gösterisinde bulundu. “Gemileri yaktık, geri dönüş yok”, “İş yoksa barış da yok” sloganları atıldı.

Sendika	Grev İlanı / Başlangıç Tarihi	Açıklama
TÜRK-İŞ	500 kamu kurumuna ilan	Yasal haklarımızı kullanıyoruz
Demir-Yol-İş	24 Temmuz prestijiyle bildirildi	Uyuşmazlık resmen duyuruldu
Yol-İş	28 Temmuz’da grev ilanı asıldı	Geri adım yok
Maden-İş (Eti Maden)	1 Ağustos	Fiili grev başlayacak
Maden-İş (TKİ)	8 Ağustos	1.511 personel greve katılacak
Tez-Koop-İş (ODTÜ)	28 Temmuz ilan, 7 Ağustos fiili grev	Eğilim yoklamasıyla karar alındı
Öz Büro-İş	4 Temmuz’dan bu yana grevde	Ücret ve toplumsal hak talepleri nedeniyle

Ne Talep Ediliyor, Hangi Sıkıntılar Öne Çıkıyor?

Sendikaların ana talepleri şunlardır:

• Günlük brüt taban fiyatın en az 1.800 TL’ye çıkarılması

• Toplamda 2025 yılı için %85’lik artırım oranı

• Refah hissesi verilmesi

• Sosyal haklarda iyileştirme

• Taşerondan takıma geçen çalışanların eşit haklara kavuşması

Bu taleplerin temelinde ise yüksek enflasyon, alım gücünün düşmesi ve sabit gelirli personellerin hayat uğraşı yatıyor.

Süreç Nasıl İşleyecek?

Grev kararı ilan edildikten sonra:

• 6 iş günü sonra fiili grev uygulanabiliyor.

• Taraflar bu mühlet zarfında tekrar masaya oturabilir.

• Grevlerin başlaması halinde kamu hizmetlerinde aksamalar yaşanabilir.

Işıkhan: “Her Devir Kazanım Sağladık, Bu Devirde de Sağlayacağız”

Sendika Temsilcileriyle bir ortaya gelen Bakan Işıkhan ise şunları söyledi: “Geçmişte Kamu Patron Heyeti ve Kamu Vazifelileri Sendikaları Heyeti olarak uzlaşı sistemiyle çok sayıda kazanıma şahit olduk. Bu yılki toplantımızda da kamu çalışanlarımız ve kamudan emekli olan vatandaşlarımız için çeşitli kazanımlara şahit olacağız.”

Işıkhan ayrıyeten, görüşmelerin sosyal diyalog temelinde yürütülmesinin ehemmiyetine dikkat çekti. Görüşmelerin resmi başlangıç tarihi ise 1 Ağustos 2025 olarak açıklandı.

Sonuç ve Beklentiler

Kamu personellerinin en son 2023 yılında elde ettiği %45’lik artırım oranı ile kıyaslandığında, bu yılki teklif çok  daha düşük. Personel konfederasyonları “sonuna kadar mücadele” bildirisi verirken, hükümetin yeni bir adım atıp atmayacağı ise merak konusu.