ANALİZ: Cari Açık Haziran’da Beklentileri Aştı, Yıl Sonu İçin Ilımlı Seyir Beklentisi Korunuyor
Beklentinin Üzerinde Cari Açık
Haziran’da cari süreçler hesabı 2 milyar dolar açık verdi. Piyasa medyan beklentisi 1,38–1,45 milyar dolar seviyesindeydi. Geçen yılın tıpkı ayında 829 milyon dolar fazla verilmişti. Bu sonuçla 12 aylık birikimli açık 16,1 milyar dolardan 18,9–19 milyar dolar bandına yükseldi. Bu oran, GSYH’ye kıyasla yaklaşık %1,3 ile geçen yıl Mayıs’taki %5,5’lik tepeye nazaran bariz güzelleşmeye işaret ediyor.
Açığın beklentiyi aşmasında turizm dışı hizmet gelirlerinin zayıf seyri ve birincil gelir kalemindeki (kâr transferleri, faiz, fiyat ödemeleri) yüksek çıkış tesirli oldu.
Dış Ticaret İstikrarı ve Altın-Enerji Etkisi
Ödemeler istikrarı tarifli dış ticaret açığı Haziran’da yıllık %56,6 artarak 6,5 milyar dolara ulaştı. Net mali olmayan altın ithalatı %53,1 artarken, net güç ithalatı %1,3 gerileyerek 3,2 milyar dolara indi. Altın ve güç hariç cari istikrar 2,58 milyar dolar fazla verdi.
Yılın birinci yarısında dış ticaret açığı %23,1 artarken, net altın ithalatı %44,1, net güç ithalatı ise %2 arttı.
Turizm Gelirleri Rekor Kırdı
Haziran ayında hizmet gelirleri %5,7 artsa da, hizmet masraflarındaki %15,2’lik yükseliş net hizmet istikrarını yıllık %1,3 düşürdü.
Buna karşın turizm gelirleri 6 milyar dolara ulaşarak Haziran ayları bazında rekor kırdı. Turizm masrafları %36 artışla 938 milyon dolar olurken, net turizm geliri 5 milyar dolar ile tarihi tepesine ulaştı.
Sermaye Hareketleri ve Rezervler
Haziran’da rezervler 4 milyar dolar azaldı. 2 milyar dolarlık cari açığın yanı sıra sermaye hesabında 2,7–4,3 milyar dolar ortası net çıkış yaşandı. Fakat net kusur noksan kalemindeki 628 milyon dolarlık giriş düşüşü sınırladı.
Portföy yatırımlarında toplam 1,75 milyar dolar giriş görülürken, Hazine Eurobondlarından 179 milyon dolar çıkış oldu. Pay senetlerine 641 milyon dolar, DİBS’lere 114 milyon dolar, özel kesim tahvillerine 1 milyar dolar girdi.
Doğrudan yatırımlar 1,6 milyar dolara ulaşarak yılın en yüksek düzeyini kaydetti. Lakin net gayrimenkul yatırımları 133 milyon dolarda kaldı ve yılın birinci yarısında 2009’dan bu yana en düşük düzeyde gerçekleşti.
/*! This file is auto-generated */!function(d,l){“use strict”;l.querySelector&&d.addEventListener&&”undefined”!=typeof URL&&(d.wp=d.wp||{},d.wp.receiveEmbedMessage||(d.wp.receiveEmbedMessage=function(e){var t=e.data;if((t||t.secret||t.message||t.value)&&!/[^a-zA-Z0-9]/.test(t.secret)){for(var s,r,n,a=l.querySelectorAll(‘iframe[data-secret=”‘+t.secret+'”]’),o=l.querySelectorAll(‘blockquote[data-secret=”‘+t.secret+'”]’),c=new RegExp(“^https?:$”,”i”),i=0;i
Diğer yatırımlar kaleminde 4,3 milyar dolar net çıkış yaşanırken, bu çıkışın büyük kısmı bankaların yurtdışı muhabir hesaplarına yaptığı 5,7–6 milyar dolarlık transferlerden kaynaklandı. Bankaların uzun vadeli borç çevirme oranı %161, gerçek dalın ise %141 ile ortalamalarının üzerinde seyrediyor.
Yılın Geri Kalanına Ait Beklentiler
Ticaret Bakanlığı’nın öncü datalarına nazaran Temmuz’da dış ticaret açığı %12,1 daralarak 6,4 milyar dolara geriledi ve cari fazla beklentisi oluştu. Temmuz’dan itibaren Ağustos–Ekim periyodunda de cari fazla mümkünlüğü yüksek görünüyor.
Gedik Yatırım, 12 aylık birikimli açığın yılın kalanında hudutlu artış eğilimini sürdürerek 2025’i 22 milyar dolar (GSYH’nin yaklaşık %1,5’i) civarında tamamlayabileceğini öngörüyor. İş Bankası ise turizm gelirlerinin yüksek dönem performansı ve güç fiyatlarının görece düşük seyri sayesinde cari istikrarda güzelleşme potansiyeline dikkat çekiyor.
ABD’nin gümrük tarifeleri, global emtia fiyatları ve ihracat pazarlarındaki büyüme görünümü dış istikrar üzerinde çift istikametli risk ögesi olmaya devam ediyor.
Atilla Yeşilada ve Güldem Atabay tarafından kaleme alınan özel raporlarımıza abone olmak ister misiniz? Raporlarımız kurumsal müşterilere yöneliktir. Abonelik fiyatlıdır. Şartları öğrenmek için bize e-mail atın: [email protected]
