Japonya’da enflasyon Mart 2022’den bu yana en düşük seviyede
Japonya’da enflasyon Mart 2022’den bu yana en düşük düzeyde,Pirinç fiyatları seçim öncesi baskı yaratıyor
Japonya’da yıllık enflasyon Aralık ayında yüzde 2,1’e gerileyerek Mart 2022’den bu yana en düşük düzeyini gördü. Genel fiyat baskıları bariz biçimde azalırken, pirinç fiyatları hâlâ tarihi tepelere yakın seyrediyor. Seçim sürecine giren ülkede hayat değerliği siyasi gündemin merkezinde yer alırken, gözler Japonya Merkez Bankası’nın (BoJ) bugün açıklayacağı para siyaseti kararına çevrildi.
Japonya’da manşet enflasyon Aralık ayında yıllık bazda yüzde 2,1 olarak gerçekleşti. Kasım ayında yüzde 2,9 olan enflasyonun sert halde gerilemesi, fiyat baskılarında besbelli bir yavaşlamaya işaret etti. Bu düzey, Mart 2022’den bu yana kaydedilen en düşük enflasyon oranı oldu.
Buna karşın, enflasyon 45 aydır üst üste Japonya Merkez Bankası’nın (BoJ) yüzde 2’lik amacının üzerinde kalmaya devam ediyor. Bu durum, para siyasetine ait tartışmaların büsbütün kapanmadığını gösteriyor.
Çekirdek enflasyon da geriliyor
Taze besin fiyatlarını hariç tutan çekirdek enflasyon Aralık ayında yüzde 2,4 düzeyinde gerçekleşti. Bu oran, analist beklentileriyle uyumlu olurken, Kasım’daki yüzde 3 düzeyinden besbelli bir düşüşe işaret etti ve Ekim 2024’ten bu yana en düşük düzey olarak kayda geçti.
Taze besin ve güç fiyatlarını dışlayan ve “çekirdek-çekirdek” olarak isimlendirilen enflasyon göstergesi ise yüzde 2,9’a gerileyerek bir evvelki ayki yüzde 3 düzeyinin altına indi.
Yıllık enflasyon ve pirinç fiyatları
Resmi datalara nazaran Japonya’da 2025 yılı genelinde enflasyon yüzde 3,2 oldu. Enflasyon Ocak 2025’te son iki yılın doruğunu gördükten sonra yıl boyunca kademeli olarak geriledi.
Ancak besin fiyatları cephesinde tablo daha karmaşık. Japonya’da pirinç enflasyonu Mayıs ayında son 50 yılın en yüksek seviyesine ulaştı ve fiyatlar rekor kırdı. Aralık ayında pirinç fiyatlarındaki yıllık artış yüzde 34,4 olarak gerçekleşti. Bu oran, yıllık bazda yedinci ay üst üste gerilemeye işaret etse de, fiyatların hâlâ epeyce yüksek düzeylerde kaldığını gösteriyor.
Tarım Bakanlığı verilerine göre, 11 Ocak haftasında 5 kilogramlık pirinç fiyatı ortalama 4.267 yen düzeyinde bulunuyor ve bu sayı tarihi doruklara yakın seyrediyor.
Pirinç krizi siyaseti de etkilemişti
2025 yılında süratle yükselen pirinç fiyatları, siyasi sonuçlar da doğurmuştu. O dönemde Tarım Bakanı Taku Eto, yaptığı dikkatsiz açıklamaların akabinde misyonundan ayrılmak zorunda kalmış, eski Başbakan Shigeru Ishiba ise büyüyen pirinç arz ezası karşısında fiyatları düşürme sorumluluğunu şahsen üstlenmişti.
Erken seçim ve hayat değerliği gündemi
Veriler, Başbakan Sanae Takaichi’nin bugün Alt Meclis’i feshederek 8 Şubat’ta erken seçim sürecini başlatmaya hazırlandığı bir devirde açıklandı. Takaichi, hayat pahalığıyla çabayı seçim kampanyasının merkezine yerleştirmiş durumda.
Başbakan, artan ömür maliyetlerini hafifletmek hedefiyle yüzde 8’lik besin tüketim vergisini iki yıl müddetle askıya alma kelamı verdi. Ayrıyeten hükümet, geçen yıl 135 milyar dolarlık dev bir teşvik paketi açıklamış; bu paket kapsamında mahallî idarelere kaynak transferi ile elektrik ve doğalgaz faturalarına yönelik sübvansiyonlar öne çıkmıştı.
Gözler BoJ kararında
Bugün ayrıyeten Japonya Merkez Bankası’nın para siyaseti kararı açıklanacak. Reuters anketine katılan ekonomistlerin büyük kısmı, BoJ’un politika faizini yüzde 0,75 düzeyinde sabit tutmasını bekliyor. Merkez Bankası’nın 2026 yılına ait güncellenmiş enflasyon ve büyüme tahminleri de piyasalar tarafından yakından izlenecek.
Analistler, enflasyondaki yavaşlamaya karşın besin fiyatları ve seçim sürecinin, BoJ’un olağanlaşma adımlarını temkinli atmasına neden olabileceği görüşünde.
Kaynak: CNBC
Atilla Yeşilada ve Güldem Atabay tarafından kaleme alınan özel raporlarımıza abone olmak ister misiniz? Raporlarımız kurumsal müşterilere yöneliktir. Abonelik fiyatlıdır. Şartları öğrenmek için bize e-mail atın: [email protected]
